رواج چت بات های هوش مصنوعی و بحران اعتماد کاربران

اگر از یک غریبه بپرسید دیشب پاسخ سریعش را از کجا پیدا کرده، احتمال زیادی دارد بگوید: «یک چت‌بات». کوتاه، دقیق و در دسترس. ابزارهایی مانند چت‌جی‌پی‌تی با همان سادگی یک اپلیکیشن تازه وارد زندگی روزمره شده‌اند؛ پذیرشی سریع، بی‌سروصدا و فراگیر.

داده‌های تازه مرکز پژوهشی پیو نشان می‌دهد این تغییر تا چه اندازه گسترده شده است: ۴۹ درصد از بزرگسالان آمریکایی می‌گویند از چت‌بات‌های هوش مصنوعی استفاده می‌کنند. تقریبا از هر چهار نفر، یک نفر هر روز سراغ آن‌ها می‌رود. اما این آمارهای برجسته یک شکاف مهم را پنهان می‌کند. حدود ۵۱ درصد می‌گویند هرگز از این ابزارها استفاده نکرده‌اند و بیشتر کاربران غیرفعال بالای ۵۰ سال سن دارند.

بیشتر مردم برای جست‌وجوی اطلاعات به چت‌بات‌ها مراجعه می‌کنند. به‌جای باز کردن یک وب‌سایت یا مرور نتایج موتورهای جست‌وجو، بسیاری اکنون پرسش خود را از یک رابط گفت‌وگومحور می‌پرسند و سریع‌تر به سراغ کار بعدی می‌روند. وظایف کاری، سرگرمی و تولید یا ویرایش تصویر نیز از کاربردهای محبوب بعدی به شمار می‌آیند.

میزان استفاده رو به افزایش است. اما اعتماد عقب مانده است. تنها ۱۶ درصد از پاسخ‌دهندگان انتظار دارند هوش مصنوعی در ۲۰ سال آینده اثر مثبتی بر جامعه داشته باشد، در حالی که ۴۰ درصد پیامدی منفی را پیش‌بینی می‌کنند.

نگرانی‌ها صرفا نظری نیستند. حدود ۳۱ درصد از آمریکایی‌ها فکر می‌کنند هوش مصنوعی به زندگی شخصی آن‌ها آسیب می‌زند؛ تنها ۲۳ درصد انتظار منفعت دارند. نکته جالب اینجاست که نگرانی در میان افراد ۱۸ تا ۲۹ ساله بیشتر است؛ همان گروهی که بیشترین تعامل را با این فناوری دارد. دلیل این اضطراب چیست؟ تجربه، آگاهی می‌آورد. کاربران جوان توانایی‌ها و محدودیت‌های هوش مصنوعی را از نزدیک می‌بینند.

سرعت توسعه نیز یکی دیگر از محورهای انتقاد است. تقریبا دو سوم پاسخ‌دهندگان معتقدند هوش مصنوعی بیش از حد سریع در حال پیشرفت است. حریم خصوصی داده‌ها در صدر فهرست نگرانی‌ها قرار دارد و بسیاری از مردم به دولت‌ها یا شرکت‌های بزرگ فناوری اعتماد ندارند که بتوانند هوش مصنوعی را مسئولانه مدیریت کنند. جدول محبوبیت بخشی از پاسخ را نشان می‌دهد: چت‌جی‌پی‌تی با ۴۴ درصد استفاده پیشتاز است، جمینای با ۲۴ درصد، کوپایلت با ۱۷ درصد و متا ای‌آی با ۱۴ درصد در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

با این حال، رکوردهای استفاده همچنان شکسته می‌شوند. سنسور تاور گزارش می‌دهد اپلیکیشن چت‌جی‌پی‌تی سریع‌تر از هر اپلیکیشن دیگری در تاریخ به یک میلیارد کاربر ماهانه رسیده است؛ رکوردی که پیش‌تر در اختیار گوگل مپس بود. اکنون شتاب رشد و بی‌اعتمادی عمومی در دو مسیر موازی پیش می‌روند.

پس در نهایت کجا ایستاده‌ایم؟ از یک سو پذیرش گسترده. از سوی دیگر ناآرامی عمیق. کدام‌یک دهه آینده هوش مصنوعی را شکل خواهد داد: راحتی استفاده یا احتیاط؟