افزایش قیمت حافظه تا ۲۰۲۸؛ فشار هوش مصنوعی بر بازار

هزینه خرید حافظه روزبه‌روز سنگین‌تر می‌شود. ممکن است در یک فصل بتوانید یک لپ‌تاپ میان‌رده بخرید، اما فصل بعد فقط رم همان دستگاه شبیه یک ارتقای لوکس قیمت‌گذاری شود. این هشدارسازی بی‌پایه نیست؛ بازار حافظه در حال واکنش به فشار کمبود عرضه است و نشانه‌ای از کاهش جدی آن، دست‌کم تا سال ۲۰۲۸ دیده نمی‌شود.

تحلیلگران جفریز این فشار را با عدد و رقم توضیح داده‌اند: آن‌ها انتظار دارند قیمت دی رم و نند در سه‌ماهه سوم ۲۰۲۶ نسبت به فصل جاری ۴۰ تا ۵۰٪ افزایش یابد و سپس در سه‌ماهه چهارم ۳۰ تا ۴۰٪ دیگر بالا برود. این شرکت برای کل سال ۲۰۲۷ نیز رشد سالانه‌ای در محدوده ۴۰ تا ۴۵٪ پیش‌بینی می‌کند. در نهایت، شاید در سال ۲۰۲۸ با ورود ظرفیت تولید جدید، تصویر بازار روشن‌تر شود و عرضه ۱۵ تا ۲۰٪ افزایش پیدا کند، اما همین حاشیه امن هم ممکن است زیر فشار تقاضای بی‌وقفه هوش مصنوعی و رایانش با کارایی بالا از بین برود.

چرا چنین اتفاقی رخ می‌دهد؟ پاسخ در عرضه و تعهدات قراردادی است. سه بازیگر بزرگ بازار دی رم، یعنی سامسونگ، اس کی هاینیکس و مایکرون، نشانه‌ای از راه‌حل سریع نشان نداده‌اند و امید به اینکه تولیدکنندگان چینی مانند سی ایکس ام تی بتوانند قیمت‌های عمده‌فروشی را به شکل گسترده بشکنند، هنوز محقق نشده است. در همین حال، ارائه‌دهندگان خدمات ابری و شرکت‌های ابرمقیاس با قراردادهای بلندمدت در حال قفل‌کردن ظرفیت تولید هستند؛ به‌طوری که امروز عملا نیمی از تولید جهانی را رزرو کرده‌اند و اگر روند فعلی ادامه یابد، این سهم ممکن است به ۷۰٪ برسد.

این رزروها اهمیت زیادی دارند، زیرا ظرفیت رزروشده وارد بازار مصرفی نمی‌شود. مایکرون به‌تنهایی ۱۶ توافق راهبردی امضا کرده تا عرضه را برای مشتریان کلیدی خود از پیش تضمین کند. نتیجه روشن است: تراشه‌های کمتر برای رایانه‌های شخصی، لپ‌تاپ‌ها، کنسول‌ها و گوشی‌ها، و افزایش قیمت خرده‌فروشی در سراسر بازار.

گزارش‌هایی که از بررسی تأمین‌کنندگان حافظه چینی توسط اپل خبر می‌دهند، نشان می‌دهد رقابت برای تأمین قطعات تا چه حد جدی شده است. با این حال، سازندگان چینی دی رم و نند هنوز قیمت‌هایی پایین‌تر از رقبای جهانی ارائه نمی‌کنند؛ آن‌ها محصولات خود را با قیمت‌هایی تقریبا مشابه می‌فروشند و عمدتا تقاضای داخلی را پوشش می‌دهند. احتمال اینکه چین موجودی جهانی بازار حافظه را دگرگون کند، به سرعت گسترش کارخانه‌های این کشور بستگی دارد؛ فرایندی چندساله که احتمالا تنها از سال ۲۰۲۸، هم‌زمان با افزایش ظرفیت مراحل بعدی سی ایکس ام تی و وای ام تی سی، اثر بین‌المللی جدی خواهد داشت.

به بیان ساده، بازار حافظه تا پایان ۲۰۲۶ و در طول ۲۰۲۷ همچنان فشرده باقی می‌ماند. پیش‌پرداخت قراردادها و تقاضای عظیم مراکز داده ابری بخش زیادی از ظرفیت در دسترس را جذب کرده‌اند، در حالی که ساخت کارخانه‌های جدید نیمه‌رسانا به زمان و سرمایه زیادی نیاز دارد. اگر خطوط تازه در سال ۲۰۲۸ عرضه را ۱۵ تا ۲۰٪ افزایش دهند، قیمت‌ها می‌توانند کمی آرام بگیرند، اما اینکه این کاهش فشار بتواند رشد انفجاری بارهای کاری هوش مصنوعی را خنثی کند یا نه، هنوز پرسشی بی‌پاسخ است.

برای مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان تجهیزات، آینده نزدیک به معنای هزینه بالاتر قطعات و دشوارتر شدن برنامه‌ریزی محصول است. برای سرمایه‌گذاران و ناظران صنعت نیمه‌رسانا، داستان اصلی این است که راهبردهای تأمین، تحولات ژئوپلیتیک و اشتهای سیری‌ناپذیر زیرساخت‌های هوش مصنوعی چگونه چشم‌انداز بازار حافظه را در مسیر رسیدن به ۲۰۲۸ بازترسیم می‌کنند.