گوگل قراردادی برای خرید ۵۰ مگاوات برق پیوسته از پروژه ابسیدین شرکت کوایز انرژی امضا کرده است. این نیروگاه زمینگرماییِ دمای بالا در ایالت اورگن ساخته میشود و انتظار میرود از سال ۲۰۳۰ یا زودتر، برق مرکز داده گوگل در شهر دالز و شبکه برق اطراف آن را تأمین کند.
کوایز در حال توسعه روشی برای حفاری است که با استفاده از انرژی پرقدرت امواج میلیمتری، تولیدشده بهوسیله دستگاهی به نام ژیراترون، سنگ را ذوب و تبخیر میکند. این روش امکان حفر چاههایی تا عمق حدود ۲۰ کیلومتر را فراهم میسازد، بیآنکه مته مکانیکی با سنگ تماس پیدا کند.
کوایز میگوید ایده ژیراترون در اتحاد جماهیر شوروی سابق شکل گرفت و بعدها پژوهشگران دانشگاه MIT از آن برای گرمکردن پلاسما در تحقیقات همجوشی استفاده کردند. در طراحی کوایز، سنگ تبخیرشده بهجای برش مکانیکی، با جریان گاز از داخل چاه خارج میشود.
تجهیزات حفاری متداول در دمای بالاتر از حدود ۲۰۰ تا ۲۶۰ درجه سانتیگراد با مشکل روبهرو میشوند، زیرا گرما به متهها، درزبندها و قطعات الکترونیکیِ درون چاه آسیب میزند. هدف کوایز رسیدن به عمقهایی است که دما در آنها میتواند به حدود ۵۰۰ درجه سانتیگراد برسد.

دسترسی به چنین عمقی امکان استفاده از آب در حالت فوقبحرانی را فراهم میکند؛ حالتی که در دمای بالاتر از حدود ۳۷۴ درجه سانتیگراد و تحت فشار کافی ایجاد میشود. کوایز ادعا میکند این شرایط میتواند بهرهوری هر چاه زمینگرمایی را تا ۱۰ برابر افزایش دهد.
پروژه ابسیدین در دامنه جنوبی آتشفشان نیوبری در ایالت اورگن اجرا خواهد شد؛ مکانی که بهدلیل وجود منابع دمای بالا در عمق نسبتاً کم انتخاب شده است. کوایز برای ساخت این نیروگاه دو مرحله در نظر گرفته است: ابتدا با حفاری متداول به منابع بسیار داغ دسترسی پیدا میکند و سپس تجهیزات امواج میلیمتری را برای عمیقترکردن چاهها به کار میگیرد.
افزایش استفاده از هوش مصنوعی، خدمات ابری و زیرساختهای دیجیتال، نیاز مراکز داده به برق را بالا برده است و برخی پردیسهای بزرگ به صدها مگاوات برق نیاز دارند. شرکتها گزینههایی مانند ساخت نیروگاههای هستهای جدید و راهاندازی دوباره تأسیسات قدیمیتر را بررسی کردهاند؛ گوگل نیز با همکاری کوایز به سراغ انرژی زمینگرمایی پیشرفته رفته است.
روش تبخیر سنگ با امواج میلیمتری هنوز بهطور گسترده در مقیاس تجاری به کار گرفته نشده است. کوایز و گوگل میگویند پروژه ابسیدین یکی از نخستین آزمونهای بزرگمقیاس برای سنجش امکانپذیری فنی و اقتصادی این فناوری خواهد بود.
.avif)



نظر بگذارید
نظرات (2)
من چند سال روی چاههای زمینگرمایی کار کردم، رسیدن به ۵۰۰ درجه بازی سختیه اما اگر آب فوق بحرانی کنترل بشه، میتونه معجزه کنه 😊 اگه واقعاً اقتصادی باشه، ارزش داره
واقعاً تا عمق ۲۰ کیلومتر؟! این همه حرارت و تبخیر سنگ، خطرات محیطی و لرزهای رو بررسی کردن؟ صد در صد کنجکاوم، ولی شک دارم...