مهندس گوگل به دلیل سرقت اسرار هوش مصنوعی زندانی شد

او برای ساخت نسل بعدی مراکز داده گوگل استخدام شده بود. اما به گفته دادستان‌ها، در عمل مجموعه‌ای بزرگ از پروژه‌های محرمانه هوش مصنوعی را بی‌سروصدا کپی کرد و از شرکت خارج ساخت.

فردی که در مرکز این پرونده قرار دارد و در اسناد دادگاه با نام دینگ معرفی شده، پس از آنکه هیئت منصفه‌ای در سان‌فرانسیسکو او را در چندین اتهام مرتبط با سرقت اسرار تجاری مجرم شناخت، از سوی قاضی فدرال به ۱۲ ماه زندان محکوم شد. دولت خواستار مجازاتی بسیار سنگین‌تر شده بود و برای ارسال پیامی هشداردهنده به سیلیکون ولی، حکم ۷۰ ماه زندان را دنبال می‌کرد.

چگونه ۱۴ هزار صفحه از شرکت خارج شد

گوگل در سال ۲۰۱۹ دینگ را برای کمک به توسعه یک مرکز داده جدید استخدام کرد. به گفته دادستان‌ها، او بین بهار ۲۰۲۲ تا سال ۲۰۲۳ تعداد ۱٬۲۵۵ سند داخلی، معادل حدود ۱۴ هزار صفحه، را دانلود و به خارج از محیط شرکت منتقل کرد. هیئت منصفه او را در ۱۴ مورد اتهامی، از جمله سرقت اسرار تجاری و جاسوسی اقتصادی، مجرم شناخت؛ اما قاضی بعدتر اتهام جاسوسی اقتصادی را به دلیل ناکافی بودن شواهد رد کرد.

دینگ پس از گذراندن دوران محکومیت، با دو سال آزادی تحت نظارت و تعهدات مالی روبه‌رو خواهد بود. او باید بیش از ۱۸۴ هزار یورو به عنوان جبران خسارت به گوگل بپردازد و افزون بر آن، ۲٬۳۰۰ یورو جریمه نیز پرداخت کند. دادگاه به او دستور داد ظرف ۹۰ روز برای آغاز اجرای حکم خود را به مقام‌های مسئول معرفی کند.

چرا دادستان‌ها خواهان حکم طولانی‌تری بودند؟ پیام آن‌ها صریح بود: وقتی یک نیروی داخلی، مالکیت فکری گردآوری‌شده با دقت را برمی‌دارد، این یک لغزش لحظه‌ای نیست. یکی از دستیاران دادستان ایالات متحده استدلال کرد: «این یک سرقت حساب‌شده بود» و گفت حکم باید مانعی برای اقدامات مشابه در شرکت‌های دیگر باشد.

وکیل او این استدلال را نپذیرفت. گرنت فوندو به دادگاه گفت نگرانی عمومی را درک می‌کند، اما از قضات خواست کل سوابق پرونده، از جمله پیوندها و مسئولیت‌های خانوادگی موکلش را نیز در نظر بگیرند. فوندو در مخالفت با صدور حکم طولانی‌مدت زندان گفت: «گذشته او چیز دیگری را نشان می‌دهد.»

این پرونده نگرانی پایداری را درون شرکت‌های فناوری آشکار می‌کند: خطری که از سوی کارکنان مورد اعتماد با دسترسی گسترده به پروژه‌های اختصاصی ایجاد می‌شود. همچنین یک موازنه حقوقی حساس را برجسته می‌سازد. دادستان‌ها می‌خواهند جلوی سرقتی را بگیرند که می‌تواند به رقبای خارجی سود برساند. قضات نیز باید پیش از ارتقای اتهام‌ها به سطح جاسوسی، شواهد و نیت متهم را بسنجند.

برای گوگل و دیگر شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی، این حکم احتمالا توجه دوباره‌ای را به حفاظت‌های داخلی جلب خواهد کرد. کنترل دسترسی، پایش فعالیت‌ها و سامانه‌های جلوگیری از نشت داده پیش‌تر هم در اولویت بودند. اکنون این سرمایه‌گذاری‌ها نه فقط در اتاق‌های سرور، بلکه در دادگاه‌ها نیز محک خواهند خورد.

آیا مجازات‌های کیفری سنگین‌تر رفتار نیروهای داخلی را تغییر می‌دهد؟ شاید. اما چالش بزرگ‌تر همچنان فنی و فرهنگی است: چگونه می‌توان از پژوهش‌های پیشرفته محافظت کرد، بی‌آنکه اعتماد در محیط کار به سوءظن تبدیل شود.