8 دقیقه
گوگل یک تدبیر جدید امنیتی در فروشگاه پلیاستور معرفی کرده است: از اول مارس ۲۰۲۶، برنامههایی که با فعالیت سنگین پسزمینه دستگاه را بیدار نگه میدارند ممکن است بهعنوان عامل کاهش سریعتر عمر باتری علامتگذاری شوند. این تغییر با هدف کمک به کاربران برای شناسایی «برنامههای پرمصرف باتری» و ترغیب توسعهدهندگان به بهینهسازی رفتار پسزمینه طراحی شده است.
چگونه گوگل برنامههای پرمصرف باتری را علامتگذاری میکند
در یک بهروزرسانی اخیر، گوگل متریکی با عنوان «excessive partial wake lock» معرفی کرده است — متریکی که ابتدا در نسخه بتا اوایل سال جاری آزمایش شد — تا برنامههایی را شناسایی کند که مانع خوابیدن دستگاه اندرویدی میشوند. اگر یک برنامه از «آستانه رفتار نامطلوب» تعریفشده عبور کند، گوگل ممکن است یک هشدار روی صفحه فهرست فروشگاه آن برنامه اضافه کند و همچنین دیدپذیری آن را در بخش پیشنهادها کاهش دهد.
هدف و نقش این علامتگذاری
هدف اصلی این اقدام افزایش شفافیت برای کاربرانی است که با مشکل خالی شدن سریع باتری روبهرو میشوند و همچنین ایجاد انگیزه برای توسعهدهندگان تا مصرف پسزمینه را کاهش دهند. با نمایش یک سیگنال شفاف در صفحه برنامه در پلیاستور، کاربران سریعتر متوجه میشوند کدام اپها احتمالاً باعث کاهش عمر باتری میشوند و در نتیجه میتوانند تصمیمهای آگاهانهتری درباره بهروزرسانی، محدودسازی یا حذف برنامهها اتخاذ کنند.
تأثیر بر رتبهبندی و ارائه در پلیاستور
علاوه بر هشدار قابلدیدن برای کاربر، برنامههایی که آستانهها را رد میکنند ممکن است از نمایش در بخشهای پیشنهادی یا رتبهبندیهای مبتنی بر ارزیابی رفتار حذف شوند. این پیام ضمنی به توسعهدهندگان است که بهینهسازی مصرف باتری نباید صرفاً یک گزینه باشد؛ بلکه بخشی از تجربه توزیع و دیدهشدن برنامه در بازار است.
معیار چه چیزی را اندازه میگیرد و آستانهها
این متریک با همکاری سامسونگ توسعه یافته و اکنون در دسترس همه توسعهدهندگان اندروید قرار دارد. گوگل یک برنامه را مشکلدار تعریف میکند اگر بیش از دو ساعت wakelockهای غیرمستثنی را در یک بازهٔ ۲۴ ساعته نگه دارد. البته همه wakelockها مشمول آن نیستند: استفادههای ضروری مانند پخش صوتی یا انتقال فعال داده از این معیار مستثنی شدهاند.
همچنین یک محرک مبتنی بر میزان استفاده وجود دارد: اگر در دورهٔ ۲۸ روزه، در ۵٪ یا بیشتر از نشستهای کاربری یک برنامه شاهد wakelockهای بیشازحد باشیم، آن برنامه بهعنوان گذرنده از آستانه رفتار نامطلوب در نظر گرفته میشود. برنامههایی که این شرایط را برآورده کنند ممکن است از توصیههای پلیاستور کنار گذاشته شوند و روی صفحه فروشگاه خود هشداری درباره مصرف باتری نمایش دهند.
توضیح فنیتر درباره wakelockها
واژهٔ «wakelock» به مکانیزمی در اندروید اشاره دارد که از ورود دستگاه به حالت خواب جلوگیری میکند تا کار مشخصی ادامه یابد. wakelockها انواع مختلفی دارند، از جمله partial و full؛ معیار جدید بهطور خاص به partial wake lockها که اجازه میدهند پردازنده بیدار بماند اما صفحه خاموش باشد، توجه میکند. مشکل زمانی ایجاد میشود که این حالت بدون دلیل منطقی و بهطور مزمن رخ دهد و در نتیجه مصرف انرژی افزایش یابد.
چه مواردی مستثنی شدهاند
گوگل صراحتاً کاربردهای ضروری را مستثنی کرده است: پخش صدا، تماسهای فعال، انتقال دادهٔ فعال و هر گونه کاری که کاربر انتظار دارد فوراً اجرا شود (مانند تعامل زنده یا عملیات زمانی-حساس) معمولاً در دستهٔ مستثنیها قرار میگیرند. این استثناها تلاش میکنند بین حفظ تجربهٔ کاربری و جلوگیری از سوءاستفاده از wakelock تعادل برقرار کنند.
این موضوع برای کاربران و توسعهدهندگان چه مفهومی دارد
برای کاربران، این تغییر باعث میشود تشخیص برنامههایی که احتمالاً عمر باتری را کاهش میدهند سادهتر شود. اگر یک هشدار مشاهده کردید، بهتر است ابتدا برنامه را بهروز کنید، سپس فعالیت پسزمینهٔ آن را محدود کنید یا در صورت امکان به دنبال جایگزینهایی با مصرف کمتر باتری بگردید. بررسی تنظیمات باتری در اندروید، محدودسازی مجوزها و حذف برنامههای کماستفاده همچنان راهکارهای ساده و مؤثر هستند.
راهنماییهای عملی برای کاربران
- به برچسبها و هشدارهای پلیاستور هنگام نصب یا بهروزرسانی برنامهها توجه کنید.
- در تنظیمات اندروید به بخش Battery & Performance یا Battery بروید و مصرف باتری بر اساس برنامه را بررسی کنید.
- برای برنامههایی که مصرف بالا نشان میدهند، دسترسیهای غیرضروری مانند موقعیت، بروزرسانی پسزمینه یا اجرا در پسزمینه را محدود کنید.
- در صورت نیاز، از حالتهای بهینهسازی باتری یا Power Saving اندروید استفاده کنید تا اجرای پسزمینه محدود شود.
برای توسعهدهندگان، پیام واضح است: کار پسزمینه را بازبینی کنید و wakelockهای غیرضروری را حذف یا کاهش دهید. از APIهای استاندارد اندروید مانند WorkManager و JobScheduler برای انجام کارهای زمانبندیشده یا با تأخیر استفاده کنید، از سرویسهای foreground تنها وقتی واقعاً لازم است بهره بگیرید و برنامهها را در برابر متریک جدید تست کنید تا قبل از نمایش هشدار در صفحه پلیاستور مشکلات را برطرف کنید. گوگل متریک را در دسترس توسعهدهندگان قرار داده تا امکان پایش و اصلاح پیش از هشدار رسمی فراهم باشد.
پیشرفته: ابزارها و فرآیندهای تست برای توسعهدهندگان
توسعهدهندگان میتوانند از ابزارهایی مانند Android Studio Profiler، Battery Historian و گزارشهای داخل کنسول گوگل پلی برای شناسایی الگوهای مصرف پسزمینه استفاده کنند. پیشنهادهای معمول شامل این موارد است:
- استفاده از WorkManager برای وظایف زمانبندیشده که نیاز به اجرای قابلاطمینان دارند اما فوراً نباید اجرا شوند.
- ترجیح JobScheduler برای وظایف وابسته به شرایط شبکه یا زمانبندی سیستم.
- استفاده از foreground service تنها برای موقعیتهایی که کاربر مستقیماً با آن سرویس در تعامل است (مثلاً پخش موسیقی یا ناوبری).
- اجتناب از نگهداری طولانی wakelockها و آزاد کردن آنها بلافاصله پس از پایان کار.
همچنین توصیه میشود که تستهای خودکار و مانیتورینگ در محیطهای آزمایشی و بتا انجام شود تا نمونههایی از نشستهای کاربری که ممکن است باعث فعال شدن آستانهٔ ۵٪ شوند شناسایی شوند. اضافه کردن لاگگیری دقیق و جمعآوری Telemetry (با توجه به قوانین حریم خصوصی) به توسعهدهندگان کمک میکند ریشهٔ مشکل را پیدا و اصلاح کنند.
چرا این موضوع اهمیت دارد
عملکرد باتری یکی از مشکلات روزمرهٔ کاربران است — برنامههایی که بدون دلیل نگهداشتن wakelock باعث مصرف اضافی انرژی میشوند، کیفیت تجربه کاربری را کاهش میدهند. معرفی یک سیگنال قابلاندازهگیری در پلیاستور، گوگل را به سمت ترغیب کاربران و توسعهدهندگان به بهترین شیوههای مدیریت باتری سوق میدهد. انتظار داشته باشید شفافیت در رفتار برنامهها افزایش یابد و کمتر شاهد غافلگیری زمانی باشید که باتری دستگاه در خلال یک روز طولانی زود خالی میشود.
اثرات بلندمدت بر بازار اپلیکیشن
از منظر بازار، این اقدام میتواند به تشویق توسعهدهندگانی منجر شود که بهینهسازی باتری را جدی میگیرند و در نتیجه محصولات با کیفیتتری ارائه میدهند. کاربران احتمالأ به اپلیکیشنهایی که برچسب «کممصرف باتری» یا بدون هشدار دریافت میکنند، بیشتر اعتماد خواهند کرد و این میتواند عامل تمایز در رقابت بین اپها باشد.
رویکردهای پیشنهادی برای اکوسیستم اندروید
- توسعهدهندگان: نمونهسازی و تست در دستگاههای مختلف (با توجه به تفاوتهای تولیدکنندگان مانند سامسونگ) و پایش Telemetry برای رفتارهای نادرست.
- کاربران: پیروی از برچسبها، مدیریت مجوزها، و استفاده از ابزارهای درون سیستم اندروید برای کاهش مصرف پسزمینه.
- تیمهای فروشگاه: ارائه اطلاعات شفاف و قابلدرک دربارهٔ علت هشدارها و راهنماییهایی برای کاربران جهت رفع مشکل.
اگر شما توسعهدهنده هستید، از امروز بازبینی رفتار wakelock را شروع کنید. اگر کاربر هستید، برچسبهای پلیاستور را زیر نظر داشته باشید و مجوزها و فعالیت پسزمینهٔ برنامهها را برای حفاظت از عمر باتری بررسی کنید.
نتیجهگیری و گامهای بعدی
این تغییر گوگل یک گام عملی در جهت بهبود تجربهٔ کاربری و افزایش شفافیت رفتار اپلیکیشنها است. برنامهنویسان باید از هماکنون پروفایلینگ مصرف انرژی را در چرخهٔ توسعه وارد کنند و کاربران نیز با آگاهی از هشدارها و تنظیم مجوزها میتوانند از باتری دستگاه خود محافظت کنند. با انتشار عمومی متریک، انتظار داریم در ماهها و سالهای آینده اپلیکیشنهای سازگارتر و آگاهتر از منابع دستگاه بیشتر دیده شوند.
در نهایت، ترکیب ابزارهای فنی (WorkManager، JobScheduler، Profiler) با آگاهی کاربر و سیاستگذاری فروشگاه پلیاستور میتواند به کاهش مشکلات مربوط به مصرف باتری منجر شود و تجربهٔ تلفنهای همراه را برای همه بهبود دهد.
منبع: gsmarena
نظرات
کوینپایل
منطقیه tbh، کاربران از این علامتها خوششون میاد، اما امیدوارم به اپهای کوچیک آسیب نزنه
پمپزون
شفافیت لازمه، ولی گوگل باید راهنمایی عملی بده تا devها سریع مشکل رو رفع کنن. گرنه فقط یه برچسب میپسبونن و تموم.
لابکور
تو پروژه قبلیم یه سرویس بد باعث خالی شدن باتری میشد، این متریک میتونه مفید باشه اگه توسعهدهندهها ابزار صحیح داشته باشن، اما به تست گسترده نیاز داره
توربویک
این معیار رو کی تعیین میکنه؟ ۲ ساعت wakelock خیلی زیاده، شاید روی گوشیای ضعیف تر جواب بده یا نه؟
نودبایت
واقعا؟ یعنی از اول مارس هر اپی که باتری رو زود خالی کنه برچسب میخوره... امیدوارم اشتباه نکنن، اما ایده خوبیه
ارسال نظر