آغاز مالیات پیمایشی خودروهای برقی بریتانیا از ۲۰۲۸

چه چیزی برای مالکان خودروهای برقی تغییر می‌کند؟

از آوریل ۲۰۲۸، بریتانیا یک عوارض تازه بر پایه پرداخت به ازای هر مایل برای خودروهای برقی و هیبریدی پلاگین معرفی می‌کند؛ سیاستی که هدف آن مشارکت مستقیم مالکان خودروهای برقی در تأمین هزینه نگهداری جاده‌هاست. این عوارض که «مالیات غیرمستقیم خودروهای برقی» نام گرفته، جایگزین سهمی می‌شود که رانندگان خودروهای سوخت فسیلی به طور غیرمستقیم از طریق مالیات سوخت پرداخت می‌کنند.

بر اساس این طرح، خودروهای تمام‌برقی باتری‌محور به ازای هر مایل ۳ پنس، معادل حدود ۰.۰۴ دلار یا ۰.۰۴ یورو، پرداخت خواهند کرد؛ در حالی که خودروهای هیبریدی برقی پلاگین به ازای هر مایل ۱.۵ پنس، معادل حدود ۰.۰۲ دلار یا ۰.۰۲ یورو، می‌پردازند. این نرخ‌ها بر اساس تورم شاخص‌گذاری می‌شوند و هر سال مورد بازبینی قرار می‌گیرند.

رانندگان در عمل چقدر پرداخت خواهند کرد؟

رانندگانی که کمتر از میانگین ملی، یعنی حدود ۹,۳۰۰ مایل در سال، رانندگی می‌کنند، ممکن است با افزودن عوارض پیمایش به مالیات‌های موجود، شاهد افزایش تقریبی ۳۵۰ دلار یا ۳۰۰ یورو در هزینه‌های سالانه نگهداری و استفاده از خودرو باشند. نکته مهم این است که مالیات غیرمستقیم خودروهای برقی یک هزینه اضافی در کنار مالیات فعلی خودرو است؛ مالیاتی که دولت انتظار دارد همچنان پابرجا بماند.

وزارت خزانه‌داری درآمد سال نخست این طرح را حدود ۱.۱ میلیارد پوند، معادل نزدیک به ۱.۵ میلیارد دلار، برآورد کرده است. برای پرداخت، به رانندگان انعطاف داده می‌شود: تسویه یک‌جای سالانه یا پرداخت اقساط ماهانه. همه افراد باید در ابتدا برآوردی از پیمایش سالانه خود ارائه کنند؛ سپس در پایان سال، مسافت واقعی با برآورد اولیه تطبیق داده می‌شود تا استفاده بیشتر شامل پرداخت تکمیلی شود و استفاده کمتر از انتظار، اعتبار مالی برای راننده ایجاد کند.

چرا دولت این سیاست را منصفانه می‌داند؟

مقام‌های دولتی می‌گویند این اقدام رقابت را برابرتر می‌کند: رانندگان خودروهای بنزینی و دیزلی هم‌اکنون از طریق مالیات سوخت در پمپ بنزین سهم خود را پرداخت می‌کنند، در حالی که خودروهای برقی با وجود ایجاد ترافیک و فرسایش جاده، تاکنون عوارضی معادل آن نپرداخته‌اند. این سیاست به عنوان روشی با اثر خنثی بر درآمد عمومی معرفی می‌شود که قرار است با کاهش درآمدهای حاصل از بنزین و دیزل، منابع مالی نگهداری راه‌ها را حفظ کند.

در یک خلاصه رسمی آمده است: «همه کاربران جاده باید سهم خود را برای جاده‌ها و ازدحام ترافیکی بپردازند»؛ جمله‌ای که اصل پشت این مالیات پیمایشی خودروهای برقی را بازتاب می‌دهد.

واکنش صنعت و چالش‌های اجرایی

همه با این طرح قانع نشده‌اند. منتقدان به چند نگرانی اصلی اشاره می‌کنند:

• بار اداری: اپراتورهای ناوگان و شرکت‌های لیزینگ هشدار می‌دهند که مدیریت برآورد پیمایش برای صدها یا هزاران خودرو، هزینه و پیچیدگی قابل توجهی در انطباق اداری ایجاد می‌کند.
• جریمه برای پذیرندگان اولیه: خریدارانی که سال‌ها پیش به خودروهای برقی روی آوردند، ممکن است احساس کنند ناعادلانه هدف قرار گرفته‌اند؛ زیرا خودروی خود را با انتظارات مالیاتی متفاوتی خریده بودند.
• بودجه خانوار: برآورد پیمایش از چند ماه قبل می‌تواند برای خانواده‌هایی که الگوی رانندگی آن‌ها متغیر است، ابهام در جریان نقدی و برنامه‌ریزی مالی ایجاد کند.

انجمن اجاره و لیزینگ خودرو بریتانیا هشدار داده است که این طرح می‌تواند برای شرکت‌هایی که ناوگان‌های بزرگ برقی را اداره می‌کنند، هزینه‌ها و کاغذبازی بیشتری به همراه داشته باشد و حتی خطاهای کوچک در برآورد پیمایش، به مشکلات حسابداری زنجیره‌ای منجر شود.

کشورهای دیگر چگونه به سراغ عوارض پیمایشی می‌روند؟

بریتانیا تنها نیست. دولت‌ها در نیوزیلند، ایسلند و چندین ایالت آمریکا در حال آزمایش عوارض استفاده از جاده هستند. نیوزیلند در آوریل ۲۰۲۴ برای خودروهای برقی سبک، عوارضی بر پایه هر کیلومتر معرفی کرد که حدود ۴۸ دلار به ازای هر ۱,۰۰۰ کیلومتر، معادل ۶۲۱ مایل، است. در اروپا، کشورهایی مانند فرانسه هم‌اکنون مبالغ بزرگی را از طریق مالیات‌های غیرمستقیم انرژی دریافت می‌کنند و کشورهای دیگر نیز اجرای طرح بریتانیا را از نزدیک زیر نظر دارند.

این تغییر برای خریداران و بازار خودروهای برقی چه معنایی دارد؟

برای خریداران خودرو، مالیات غیرمستقیم خودروهای برقی معادله هزینه کل مالکیت را تغییر می‌دهد و می‌تواند بر بازار دست‌دوم و نرخ‌های لیزینگ اثر بگذارد. خودروسازان و نمایندگی‌ها ممکن است ناچار شوند درباره هزینه‌های مورد انتظار استفاده از خودرو شفاف‌تر عمل کنند و مصرف‌کنندگان نیز باید این عوارض را در مقایسه میان خودروهای برقی، هیبریدی و درون‌سوز در نظر بگیرند.

نکات کاربردی برای رانندگان:

• پیمایش را با سامانه‌های تلماتیک خودرو یا یک اپلیکیشن اختصاصی به طور دقیق ثبت کنید.
• مدل‌های لیزینگ یا اشتراکی را بررسی کنید که رسیدگی اداری و محاسبات مربوط به عوارض را در خدمات خود لحاظ می‌کنند.
• به جای تمرکز صرف بر قیمت خرید یا صرفه‌جویی در سوخت و شارژ، هزینه کل مالکیت را دوباره ارزیابی کنید.

جمع‌بندی

مالیات پرداخت به ازای هر مایل برای خودروهای برقی در بریتانیا طراحی شده است تا هم‌زمان با کاهش مالیات‌های بنزین و دیزل، جریان درآمدی باثباتی ایجاد کند. هرچند این طرح به یک شکاف واقعی در تأمین مالی نگهداری جاده‌ها پاسخ می‌دهد، اما پرسش‌هایی درباره عدالت و پیچیدگی اداری به وجود می‌آورد؛ به ویژه برای کسب‌وکارها و نخستین پذیرندگان خودروهای برقی. اگر این سیاست به اهداف مالی خود برسد، انتظار می‌رود دولت‌های دیگری که نتایج را دنبال می‌کنند، عوارض مشابهی برای کاربران جاده در نظر بگیرند.

برای رانندگان و مدیران ناوگان، اولویت‌های فوری عبارت‌اند از درک شیوه تطبیق برآورد پیمایش با مسافت واقعی، آماده‌سازی سامانه‌ها برای رصد استفاده واقعی و بازنگری در اقتصاد مالکیت خودروی برقی با توجه به عوارض جدید مالیات غیرمستقیم خودروهای برقی.