انفجار شهاب سنگ بر فراز نیوانگلند و لرزش پنجره ها

آسمان بعدازظهر نیوانگلند ناگهان مثل ضربه شلاق شکافت، زمانی که شهاب‌سنگی درخشان بر فراز ماساچوست و نیوهمپشایر منفجر شد، پنجره‌ها را به لرزه انداخت و گوشی‌ها را با ویدئوهای لرزان و پیام‌های پیاپی به صدا درآورد.

پژوهشگران ناسا می‌گویند این آذرگوی حدود ساعت ۲:۰۶ بعدازظهر به وقت محلی، در ارتفاعی نزدیک به ۴۰ مایل، متلاشی شد؛ جرمی که با سرعتی در حدود ۷۵ هزار مایل بر ساعت به سوی زمین می‌آمد. به برآورد این آژانس، فروپاشی آن انرژی‌ای در حد ۳۰۰ تن تی‌ان‌تی آزاد کرد؛ مقداری که برای ایجاد صدایی مهیب و لرزشی محسوس روی زمین کافی بود.

مقام‌ها خیلی زود احتمال ورود دوباره یک ماهواره یا زباله‌های ساخته دست انسان را رد کردند. جنیفر دورن، معاون بخش خبر ناسا، به خبرنگاران گفت این جرم یک شهاب‌واره طبیعی بوده و به هیچ بارش شهابی فعالی ارتباط نداشته است. داده‌های سنجش از دور و محصولات مربوط به چگالی درخشش، یک فلاش کوتاه‌مدت و مشخص را در شرق بوستون ثبت کردند که با گزارش‌های صوتی و ضبط‌هایی که در فضای آنلاین منتشر شد همخوانی دارد.

برای ساکنان، آن لحظه فوری و کاملا ملموس بود: درها لرزیدند، قاب عکس‌ها روی طاقچه‌ها جابه‌جا شدند و مردم در محله‌ها بیرون آمدند تا از یکدیگر بپرسند چه اتفاقی افتاده است. شبکه‌های اجتماعی پر شد از کلیپ‌ها و زمان‌سنجی‌ها؛ همخوانی مدرن برای پدیده‌ای بسیار کهن، یعنی برخورد سنگی فضایی با جو زمین در سرعتی مرگبار و تسلیم شدن آن در برابر اصطکاک و فشار.

این رویداد ناگزیر یادآور حادثه چلیابینسک در سال ۲۰۱۳ است. آن سنگ فضایی در اندازه یک خانه، در ارتفاع بسیار پایین‌تری از جو، حدود ۱۴ مایل، منفجر شد و انرژی‌ای در حدود ۴۴۰ هزار تن تی‌ان‌تی آزاد کرد. انفجار هوایی روسیه پنجره‌های گستره وسیعی را شکست و بیش از هزار نفر را، بیشتر به دلیل پرتاب خرده‌شیشه‌ها، زخمی کرد. انفجار هوایی نیوانگلند از نظر مقیاس بسیار کوچک‌تر بود، اما نشان می‌دهد آزاد شدن انرژی در لایه‌های بالایی جو چگونه می‌تواند به اثراتی شنیدنی و گاهی محسوس روی سطح زمین تبدیل شود.

دانشمندان دقیقا برای چنین لحظاتی آسمان را با مجموعه‌ای از ماهواره‌ها، ایستگاه‌های فروصوت و دوربین‌های زمینی رصد می‌کنند. هر انفجار هوایی داده‌های تازه‌ای اضافه می‌کند: سرعت ورود، ارتفاع فروپاشی، میزان انرژی آزادشده و اثر انگشت طیفی فلاش نوری. این جزئیات به پژوهشگران کمک می‌کند توزیع اجرام کوچک نزدیک زمین را بهتر درک کنند، مدل‌های فروپاشی در جو را بهبود دهند و ارزیابی خطر برای رویدادهای آینده را دقیق‌تر کنند.

کسانی که در یک شنبه معمولی به آسمان نگاه می‌کردند، دوباره به یاد آوردند که ما همچنان با منظومه شمسی بزرگ‌تر پیرامون خود پیوند داریم؛ مهمانانی کوچک و تندرو که هنوز می‌توانند یک محله را به جنب‌وجوش بیندازند. چشم به آسمان داشته باشید؛ هیچ‌وقت معلوم نیست رگه درخشان بعدی چه زمانی یادداشتی ناگهانی بر حاشیه یک بعدازظهر آرام می‌نویسد.