نور شبانه چگونه بی صدا به قلب شما آسیب می زند

برای آسیب دیدن قلبتان لازم نیست چراغ خیابان درست بیرون پنجره‌تان روشن باشد. درخشش کم‌جان صفحه گوشی، یک چراغ LED کوچک که روشن مانده، یا حتی نور ماه که از میان پرده‌ها وارد اتاق می‌شود، می‌تواند برای آغاز یک روند آهسته و زیان‌بار کافی باشد.

نور شبانه و قلب: یافته‌های این مطالعه چه می‌گویند

پژوهشگرانی به سرپرستی لو چی از دانشگاه تولین، میزان قرارگیری ۱۱٬۰۷۱ بزرگسال در معرض نور را به مدت یک هفته پایش کردند و سپس سه سال بعد وضعیت قلب آن‌ها را با MRI قلبی ارزیابی کردند. شرکت‌کنندگانی که بیشترین میزان نور شبانه را تجربه کرده بودند، دیواره‌های ضخیم‌تری در بطن چپ، اندازه کوچک‌تر حفره قلب و نشانه‌هایی از کاهش انعطاف‌پذیری قلب هنگام ضربان داشتند. این تغییرات از نشانه‌های اصلی بازسازی قلبی هستند، یعنی واکنشی ساختاری که معمولا پس از استرس مزمن یا آسیب دیده می‌شود و می‌تواند پیش‌درآمد نارسایی قلبی باشد.

این مطالعه که در نشریه European Heart Journal منتشر شده، حتی روشنایی ملایم شبانه را با تغییرات قابل اندازه‌گیری در ساختار و عملکرد قلب مرتبط می‌داند. لو چی گفت: «قرار گرفتن بیشتر در معرض نور شبانه با بازسازی قلب ارتباط دارد.» او افزود اگرچه بازسازی قلبی می‌تواند در ابتدا نوعی پاسخ سازگارانه باشد، اما در طول زمان عملکرد قلب را تضعیف می‌کند و خطر نارسایی قلبی را افزایش می‌دهد.

چرا نور کم می‌تواند بر سیستم قلبی عروقی اثر بگذارد؟

در نگاه اول، این ارتباط بعید به نظر می‌رسد. اما بدن بر پایه ریتم‌های زیستی کار می‌کند. نور شبانه ساعت شبانه‌روزی بدن را مختل می‌کند. این اختلال باعث کاهش ملاتونین، تکه‌تکه شدن خواب و تغییر تعادل سیستم عصبی خودکار به سمت الگوهای روزانه می‌شود، در حالی که بدن باید در حال استراحت باشد. نتیجه آن می‌تواند افزایش فشار خون در زمان خواب، التهاب خفیف و تغییرات هورمونی باشد که در کنار هم قلب را به سمت سازگاری ساختاری سوق می‌دهند.

بازسازی قلبی در این زمینه یعنی عضله قلب ضخیم‌تر و سفت‌تر می‌شود، در حالی که حفره داخلی آن ممکن است کوچک‌تر شود. در نتیجه قلب باید برای پمپاژ همان مقدار خون، سخت‌تر کار کند. تغییرات کوچک اگر شب پس از شب تکرار شوند، روی هم انباشته می‌شوند.

توماس مونتسل، متخصص قلب در مرکز پزشکی دانشگاه ماینتس که در این مطالعه نقشی نداشت، از پزشکان خواست محیط خواب را جدی بگیرند. او گفت: «تاریکی باید مانند یک علامت حیاتی در نظر گرفته شود. این موضوع در کنار فشار خون و هوای پاک، برای سلامت قلب و عروق اهمیت دارد.»

اقدام‌های عملی برای محافظت از قلب هنگام خواب

• اتاق خواب را با پرده‌های ضخیم یا سایه‌بان‌های مسدودکننده نور، تا حد امکان تاریک کنید.
• چراغ‌های LED حالت آماده‌به‌کار روی تلویزیون، روتر و شارژرها را بپوشانید یا خاموش کنید.
• چراغ خواب‌های با رنگ گرم را فقط در صورت ضرورت استفاده کنید و نور آن‌ها را کم نگه دارید.
• گوشی‌ها را بیرون از اتاق خواب شارژ کنید یا آن‌ها را با صفحه خاموش و رو به پایین قرار دهید.
• هنگام گفت‌وگو درباره خطر بیماری‌های قلبی عروقی، از پزشک خود درباره کیفیت خواب و میزان قرارگیری در معرض نور نیز بپرسید.

اجرای تغییرات کوچک آسان است. همین تغییرات می‌توانند راهی کم‌هزینه برای کاهش خطر بلندمدت بیماری‌های قلبی عروقی در سطح جمعیت باشند.

نتیجه‌گیری

ارتباط میان نور شبانه و ساختار قلب نشان می‌دهد عوامل محیطی فراتر از شاخص‌های سنتی خطر، چگونه سلامت ما را شکل می‌دهند. کم کردن نور اتاق ممکن است کاری ساده و کم‌اهمیت به نظر برسد. اما شواهد نشان می‌دهد این کار می‌تواند اثر چشمگیری داشته باشد.