تصور کنید به درون استخوانی ۱۱۵ میلیون‌ساله نگاه می‌کنید و پژواک خون را می‌بینید. این دقیقا همان چیزی است که گروهی از دانشگاه کرتین پس از بررسی دوباره یک استخوان کوچک پای راست که در سال ۲۰۰۸ در برزیل کشف شده بود، ادعا کرده‌اند.
پژوهشگران زیر میکروسکوپ، ساختارهایی بیضی‌شکل و هم‌اندازه سلول را یافتند که درون کانال‌های بسیار ریز رگ‌مانند جای گرفته بودند. این ساختارها از نظر شکل، اندازه و محل قرارگیری، شبیه سلول‌های قرمز خون به نظر می‌رسیدند. ساده‌ترین و سریع‌ترین توضیح می‌توانست آلودگی باشد: رشته‌های قارچی، میکروب‌های امروزی یا دانه‌های معدنی که ظاهری زیستی پیدا کرده‌اند. اما گروه پژوهشی به ظاهر ماجرا بسنده نکرد.
میکروسکوپی با جست‌وجوی شیمیایی همراه شد. کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا و طیف‌سنجی جرمی، وجود هِم بی را نشان دادند؛ مولکولی که ارتباط نزدیکی با انتقال اکسیژن در سلول‌های قرمز خون دارد. نقشه‌برداری عنصری نیز نشان داد آهن، کربن و نیتروژن در کنار این ویژگی‌های سلول‌مانند متمرکز شده‌اند، در حالی که بخش اصلی ماتریکس استخوان بیشتر از فسفر، کلسیم و فلوئور تشکیل شده است. آزمایش‌ها همچنین نشانی از فرامبوئیدهای پیریت، ذرات رسوبی، هیف‌های قارچی یا هاگ‌هایی که بتوانند این شکل‌ها را توضیح دهند، پیدا نکردند.
زمینه دفن این استخوان اهمیت زیادی دارد. به نظر می‌رسد استخوان به‌سرعت در آب کم‌عمق و کم‌اکسیژن، زیر لایه‌ای نازک از میکروب‌ها دفن شده باشد. پژوهشگران معتقدند کانی‌سازی غنی از منگنز در روند فسیل‌شدن احتمالا ساختارهای نرم اولیه را تثبیت کرده یا نسخه‌ای معدنی از آن‌ها ساخته است؛ فرایندی که باعث شده این نشانه‌ها تا امروز باقی بمانند.
آیا این یافته یعنی خون سالم دایناسور در کشوی یک موزه نگهداری می‌شود؟ نه دقیقا. آنچه این گروه توصیف می‌کند، ردپاهای کانی‌شده‌ای است که اثرانگشت شیمیایی مولکول‌های برگرفته از خون را حفظ کرده‌اند، نه سلول‌های زنده. نویسندگان با احتیاط سخن می‌گویند: برای تایید منشأ زیستی این ساختارها و کنار گذاشتن همه مسیرهای جایگزین، تحلیل‌های مستقل بیشتری لازم است.
اگر این یافته تایید شود، این ساختارها در شمار کهن‌ترین ردپاهای مولکولی گزارش‌شده از خون دایناسور خواهند بود.
این مطالعه که در مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم منتشر شده، دری تازه به سوی دیرینه‌شناسی مولکولی می‌گشاید. یافته‌ها نشان می‌دهد که در شرایط نادر و بسیار خاص، زمزمه‌های شیمیایی بافت‌های نرم می‌توانند از اعماق زمان جان سالم به در ببرند و منتظر ابزارهای تازه و نگاه‌های دقیق‌تر بمانند تا شنیده شوند.
.avif)
نظر بگذارید
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید.