«پیش از صبحانه یک قرص بخورید و شاهد افت چشمگیر کلسترول LDL باشید»؛ این تیتر نتایج کارآزماییهای بالینی اخیر درباره داروی خوراکی جدیدی بود که نوید میدهد شیوه درمان کلسترول بالا را تغییر دهد.
بالا بودن LDL، همان کلسترول بهاصطلاح «بد»، تهدیدی تدریجی است: این وضعیت طی سالها بیسروصدا باعث شکلگیری پلاکهای چربی در سرخرگها میشود و مدتها پیش از بروز علائم، احتمال حمله قلبی و سکته مغزی را افزایش میدهد. استاتینها چندین دهه داروی اصلی این درمان بودهاند، اما برای بسیاری از بیماران کافی نیستند. انلیسیتاید با نام تجاری لیپفندرا وارد میدان شده است؛ قرصی که روزی یک بار مصرف میشود و سازوکار پاکسازی کلسترول را هدف میگیرد، روشی که پیشتر فقط با تزریق در دسترس بود.
این دارو نخستین مهارکننده خوراکی PCSK9 است و میتواند در افرادی که از قبل استاتین مصرف میکنند، کلسترول LDL را حدود دو سوم کاهش دهد.
انلیسیتاید با مهار PCSK9 عمل میکند؛ پروتئینی که باعث تجزیه گیرندههای LDL در سلولهای کبدی میشود. کاهش تعداد این گیرندهها به معنای برداشت کمتر کلسترول از جریان خون است. انلیسیتاید با حفظ این گیرندهها، توانایی کبد را برای جمعآوری LDL در گردش خون افزایش میدهد. این مولکول یک پپتید ماکروسیکلیک است که با ترکیبات افزایشدهنده جذب فرموله شده تا پس از بلعیدن اثربخش باشد. این ویژگی تفاوت مهمی با داروهای پیشین PCSK9 دارد که به تزریق نیاز دارند.
دادههای بالینی چشمگیرند. مروری که در مجله «سالنامه دارودرمانی» منتشر شد، نتایج کارآزماییها را گردآوری کرد و نشان داد پس از ۲۴ هفته، میزان LDL حدود ۵۷ تا ۶۴٫۶ درصد کاهش یافته است. در مقایسه مستقیم میان بیمارانی که از قبل استاتین مصرف میکردند، LDL با انلیسیتاید حدود ۶۵ درصد افت کرد. این میزان بسیار بیشتر از کاهش حدود ۲۸ درصدی با ازتیمایب یا افت معمول ۶ درصدی با بمپدوئیک اسید بود.

بر اساس اطلاعات موجود، ایمنی این دارو در بزرگترین کارآزماییها با دارونما قابل مقایسه بوده است. بااینحال، در مطالعات کوچکتر، اسهال و سرگیجه بیشتری در افراد مبتلا به هیپرکلسترولمی خانوادگی هتروزیگوت گزارش شد؛ بیماری ارثیای که از بدو تولد باعث بالا بودن شدید LDL میشود. این نشانهها نگرانکننده نیستند، اما بر ضرورت پیگیریهای طولانیتر تأکید میکنند تا مشخص شود عوارض دارو در گذر سالها، نه فقط چند هفته، چگونه است.
مصرف دارو چند قاعده مشخص دارد. قرص باید صبح و با معده خالی مصرف شود؛ نوشیدن آب، قهوه سیاه یا چای ساده مجاز است، اما باید دستکم ۳۰ دقیقه برای خوردن غذا یا نوشیدن مایعات دیگر صبر کرد. قیمت فهرستشده برای یک دوره ۳۰روزه حدود ۳۱۵ دلار است، هرچند هزینه پرداختی بیماران با توجه به بیمه و برنامههای حمایتی متفاوت خواهد بود.
یک نکته مهم این است که با وجود کاهش قابلاعتماد LDL به کمک انلیسیتاید، پژوهشگران هنوز ثابت نکردهاند که این دارو حمله قلبی، سکته مغزی یا مرگومیر را کاهش میدهد. یک کارآزمایی بزرگ برای بررسی پیامدهای قلبیعروقی در حال انجام است تا به این پرسش پاسخ دهد. نتیجه این مطالعه مشخص خواهد کرد که آیا کاهش چشمگیر یک عدد آزمایشگاهی واقعاً به نجات جان افراد بیشتر منجر میشود یا نه.
ورود یک مهارکننده خوراکی PCSK9 هم مصرف دارو را برای بیماران و پزشکان آسانتر میکند و هم گزینه تازهای به مجموعه درمانهای چربی خون میافزاید. برای دانشمندان نیز این دارو یادآور آن است که شیمی هوشمندانه میتواند راهبردهای زیستی تزریقی را به قرص تبدیل کند. پرسش اصلی همچنان پابرجاست: آیا این قرص که باید همراه قهوه و پس از آن با ۳۰ دقیقه انتظار مصرف شود، در نهایت از حملههای قلبی بیشتری پیشگیری میکند؟ پاسخ را بهمرور خواهیم دانست.
.avif)



نظر بگذارید
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید.