گیره گوش؛ امیدی تازه برای درمان فشار خون مقاوم خانگی

پژوهشی تازه نشان می‌دهد تحریک عصبی از راه گیره گوش می‌تواند برای برخی بیماران مبتلا به فشار خون مقاوم امیدبخش باشد؛ روشی خانگی، غیرتهاجمی و هنوز نیازمند شواهد قوی‌تر.

.
گیره گوش؛ امیدی تازه برای درمان فشار خون مقاوم خانگی

4 دقیقه

دنبال کردن در گوگل

آن را به گوش وصل کنید. سی دقیقه صبر کنید. کنار بگذارید. هفته بعد دوباره تکرار کنید. این کار آن‌قدر ساده به نظر می‌رسد که شاید باورش سخت باشد بخشی از پزشکی مدرن باشد، اما همین روند روزمره دقیقا همان چیزی است که پژوهشگران به‌عنوان رویکردی تازه برای فشار خونی آزمایش می‌کنند که با وجود مصرف قرص‌ها همچنان پایین نمی‌آید.

دانشمندان دانشگاه کوئین مری لندن ۶۳ نفر را وارد مطالعه کردند که پرفشاری خون آن‌ها با وجود مصرف یک یا چند دارو همچنان بالا باقی مانده بود. این مداخله «تعدیل عصبی خودکار از راه پوست» نام دارد که به اختصار «تی‌ای‌اِن» گفته می‌شود و از طریق دو گیره بسیار کوچک که تراگوس، یعنی برجستگی کوچک جلوی گوش، را می‌گیرند، پالس الکتریکی ملایمی منتقل می‌کند. این دستگاه که شرکت افرنت مدیکال سولوشنز آن را توسعه داده، دستی است و برای استفاده در خانه طراحی شده است.

چرا گوش؟ چون گوش امکان دسترسی به شاخه‌هایی از دستگاه عصبی خودکار را فراهم می‌کند؛ همان مدارهایی که بی‌سروصدا فشار خون، گوارش و ضربان قلب را بدون اجازه گرفتن از ما تنظیم می‌کنند. اگر این عصب‌ها تحریک شوند، شاید بدن به سمت فشار خون پایدارتر هدایت شود. ایده تمیز و جذابی است. اما آیا واقعا اثر دارد؟

کارآزمایی اسکرچ اچ‌تی‌اِن که با حمایت مالی مؤسسه ملی پژوهش‌های سلامت بریتانیا انجام شد و در نشریه پرفشاری خون وابسته به انجمن قلب آمریکا منتشر شده است، برای یافتن پاسخ همین پرسش طراحی شد. شرکت‌کنندگان به‌طور تصادفی در دو گروه تحریک فعال یا دستگاه ساختگی قرار گرفتند. برنامه درمانی در ابتدا فشرده بود: جلسه‌های روزانه ۳۰ دقیقه‌ای در دو هفته نخست، سپس درمان‌های نگهدارنده هفته‌ای یک بار به مدت ده هفته دیگر. در کل گروه، درمان فعال از نظر کاهش کلی فشار خون به‌طور معناداری بهتر از دستگاه ساختگی عمل نکرد. با این حال، ایمنی و تحمل‌پذیری روش روشن بود. افراد توانستند از دستگاه در خانه استفاده کنند و عوارض جانبی آن حداقلی بود.

تصویری از روش درمانی اسکرچ اچ‌تی‌اِن برای پرفشاری خون.

اما ماجرا یک پیچ مهم دارد. تحلیل زیرگروهی از پیش برنامه‌ریزی‌شده نشان داد شرکت‌کنندگانی که در آغاز کارآزمایی فشار خون شدیدتری داشتند، با تی‌ای‌اِن فعال در مقایسه با دستگاه ساختگی افت بیشتری در فشار خون تجربه کردند. این یافته پرونده را نمی‌بندد، بلکه دری تازه باز می‌کند. برای روشن شدن اینکه آیا بیماران خاصی، نه همه افراد مبتلا به فشار خون بالا، ممکن است واقعا از تعدیل عصبی مبتنی بر گوش سود ببرند، به کارآزمایی‌های بزرگ‌تر و هدفمندتر نیاز است.

دکتر آجی گوپتا، پژوهشگر ارشد این مطالعه و پزشک مشاور در تراست خدمات سلامت بارتز در نظام سلامت ملی بریتانیا، این فناوری را از نظر بیماران «بسیار پذیرفتنی» توصیف می‌کند و آن را بالقوه ارزان و قابل گسترش می‌داند. او هشدار می‌دهد که هرچند این کارآزمایی نخستین نمونه از نوع خود و کامل‌ترین مطالعه انجام‌شده تا امروز است، نتایج کلی هنوز برای اثبات سودمندی آن در همه بیماران کافی نیست. با این حال، سیگنالی که در میان افراد دارای فشار خون پایه بالاتر دیده شد، پژوهشگران را به سوی پرسش‌های جدی‌تری هدایت می‌کند: چه کسانی سود می‌برند و چرا؟

تبدیل این روش به بخشی از درمان بالینی به شواهد قوی‌تری نیاز دارد. پژوهشگران باید پاسخ‌دهندگان به درمان را شناسایی کنند، پارامترهای تحریک را بهبود دهند و کارآزمایی‌های بزرگ‌تر و طولانی‌تری انجام دهند؛ ترجیحا مطالعاتی که افراد را ماه‌ها یا سال‌ها دنبال کند تا اثرات پایدار و ایمنی بلندمدت مشخص شود. وعده این روش جذاب است: درمانی غیرتهاجمی و قابل انجام توسط خود فرد که می‌تواند در کنار داروها به کنترل فشار خون کمک کند، به‌ویژه برای کسانی که گزینه‌های دیگر را امتحان کرده و به نتیجه نرسیده‌اند.

می‌توان به‌سادگی تصور کرد که جامعه قلب و عروق هم‌زمان با هیجان و تردید به این یافته نگاه کند. در نهایت، پزشکی پیش از این نیز شاهد راه‌حل‌های وسوسه‌انگیز با دستگاه‌های کوچک بوده که پس از آزمون در گروه‌های بزرگ‌تر کم‌رنگ شده‌اند. با این همه، سادگی یک گیره گوش همان‌قدر که نقطه قوت آن است، می‌تواند محل آسیب‌پذیری آن هم باشد: هزینه پایین و سهولت استفاده مزیت‌های بزرگی هستند، اما شواهد محکم نیز به همان اندازه اهمیت دارند.

این دستگاه در این کارآزمایی ایمن و کاربرپسند بود، اما اینکه آیا می‌تواند فشار خون را در برخی بیماران به‌طور معنادار کاهش دهد یا نه، همچنان پرسشی برای مطالعات بعدی است.

فعلا گیره گوش نکته‌ای کنجکاوی‌برانگیز در نبرد طولانی با فشار خون مقاوم است؛ یادآوری اینکه گاهی ایده بعدی پزشکی از زاویه‌ای غیرمنتظره می‌رسد، حتی درست از لبه گوش.

فرشاد واحدی
به دنیای علم خوش اومدی! من فرشاد هستم، کنجکاو برای کشف رازهای جهان و نویسنده مقالات علمی برای آدم‌های کنجکاو مثل خودت!

نظر بگذارید

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید.