5 دقیقه
پکن خواستار آتشبس شد. بیوایدی با دور تازهای از تخفیفها پاسخ داد.
قرار بود جنگ بیرحمانه قیمت خودرو در چین تا حالا آرامتر شود، یا دستکم کمتر به چشم بیاید. اما در عمل، این نبرد وارد مرحلهای خطرناکتر شده است؛ بزرگترین پرچمدار خودروهای برقی چین درست زمانی تخفیفهای عمیقتری میدهد که مقامهای رسمی تلاش میکنند صنعت خودرو را از فرسودگی ناشی از رقابت مخرب و فروش زیر قیمت نجات دهند.
بیوایدی که در بازار داخلی با کاهش شتاب فروش روبهرو شده، تخفیفها را در بخشی از سبد محصولات خود افزایش داده است. دادههای بلومبرگ نشان میدهد میانگین کاهش قیمت مدلهای بیوایدی در ماه مارس به حدود ۱۰ درصد رسیده است. این اتفاق در خلأ رخ نمیدهد. جیلی و چری، دو رقیب داخلی تهاجمی چین، همچنان تخفیفهایی در حدود ۱۵ درصد ارائه میکنند؛ سطحی که طی یک سال گذشته تا حد زیادی ثابت مانده است.
پس خبری از خنک شدن بازار نیست.
نزدیک به یک سال پیش، نهادهای ناظر چین مدیران بیش از دوازده خودروساز را گرد هم آوردند و از آنها خواستند بزرگترین بازار خودروی جهان را به مسابقهای برای سقوط قیمتها تبدیل نکنند. لحن رسمی به شکل غیرمعمولی صریح بود. مقامها خواستار پاکسازی رقابتی شدند که آن را «درونفرسایشی» توصیف کردند؛ عبارتی که لی چیانگ، نخستوزیر چین، برای صنایعی به کار برد که در چرخههای خودتخریبگر گرفتار شدهاند؛ جایی که همه سختتر کار میکنند، بیشتر هزینه میکنند و کمتر سود میبرند.
محاسبات ناخوشایند پشت مازاد خودرو در چین
دلیل تمام نشدن تخفیفها ساده و در عین حال بسیار ناخوشایند است: چین میتواند بسیار بیش از آنچه در بازار داخلی میفروشد، خودرو تولید کند.
سال گذشته، خریداران چینی حدود ۲۳ میلیون خودروی نو خریدند. اما کارخانههای این کشور ظرفیت تولید سالانه حدود ۵۵.۵ میلیون خودرو را دارند. این فاصله بسیار بزرگ است. چنین شکافی خودروسازان را وادار میکند برای جذب مشتری با بازپرداختهای تشویقی، طرحهای تامین مالی و کاهش قیمت رقابت کنند؛ پیشنهادهایی که روی کف نمایشگاههای فروش جذاب به نظر میرسند، اما برای ترازنامه شرکتها سنگین و دردناک هستند.
صادرات به سوپاپ اطمینان این فشار تبدیل شده است. برندهای چینی با قدرت بیشتری به بازارهای خارجی، از اروپا و جنوب شرق آسیا گرفته تا آمریکای لاتین و خاورمیانه، وارد میشوند. صادرات خودروهای برقی چین در ماه گذشته بیش از دو برابر شد؛ نشانهای روشن از اینکه تولیدکنندگان تا چه اندازه فوری و جدی به دنبال خریدارانی بیرون از بازار داخلی خود هستند.
برای خودروسازان جهانی، این ماجرا فقط یک داستان چینی نیست. این یک زنگ هشدار است. وقتی ظرفیت مازاد کارخانهها با زنجیره تامین باتری در سطح جهانی و جاهطلبی صنعتی مورد حمایت دولت ترکیب میشود، نتیجه موجی از خودروهای برقی با قیمت رقابتی است که راهی بازارهای خارجی میشوند. برندهای اروپایی، ژاپنی، کرهای و آمریکایی با دقت این روند را زیر نظر دارند، زیرا هر تخفیف در چین میتواند در نهایت در بازارهای صادراتی نیز بازتاب پیدا کند.
پیچیدگی دیگری هم وجود دارد. نهادهای ناظر اکنون نحوه رفتار خودروسازان با تامینکنندگان را بررسی میکنند. در گذشته، برخی تولیدکنندگان پرداخت صورتحسابها را ماهها به تعویق میانداختند و از این طریق نقدینگی آزاد میکردند؛ نقدینگیای که به تامین هزینه تخفیفهای سنگین و مشوقهای فروش کمک میکرد. مقامهای محلی حالا شرکتها را تحت فشار گذاشتهاند تا مطالبات تامینکنندگان را سریعتر پرداخت کنند؛ اقدامی که شرایط قطعهسازان را بهتر میکند، اما فشار مالی بیشتری بر شرکتهای خودروسازی وارد میسازد.
بیوایدی این فشار را احساس میکند. پرداخت سریعتر به تامینکنندگان یعنی فشار بیشتر بر بدهیها، و نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام این شرکت به حدود ۲۵ درصد رسیده است. این رقم فاجعهبار نیست، اما نشان میدهد هزینه حفظ سهم بازار چگونه میتواند به سرعت از یک راهبرد قیمتگذاری به یک ریسک مالی تبدیل شود.
مشتریان شاید خودروهای برقی و هیبریدی شارژی ارزانتری ببینند. نمایندگیها شاید شاهد سالنهای فروش شلوغتری باشند. اما صنعتی که پشت این معاملههای جذاب قرار دارد، کمکم صدای فرسودگی میدهد.
فرانسوا رودیه، دبیرکل سازمان بینالمللی تولیدکنندگان وسایل نقلیه موتوری، صریح گفت: «به نظر میرسد این وضعیت به نفع مشتریان است، اما چنین نیست؛ تولیدکنندگان در حال از دست دادن پول هستند. این روند به کل سیستم آسیب میزند.»
اصل مشکل همینجاست. رونق خودروهای برقی چین غولهایی را به وجود آورد، اما در عین حال کارخانههای بسیار زیادی ساخت که برای تعداد کمی خریدار رقابت میکنند. بیوایدی به لطف مقیاس تولید، باتریها و زنجیره تامین یکپارچه عمودی خود میتواند بیشتر از بسیاری از رقبا دوام بیاورد. رقبای کوچکتر شاید چنین شانسی نداشته باشند.
با این حال هیچکس نمیخواهد اولین کسی باشد که عقبنشینی میکند. اگر بیوایدی قیمت را کاهش دهد، دیگران پاسخ میدهند. اگر جیلی و چری تخفیفها را حفظ کنند، فشار در سراسر بازار افزایش مییابد. اگر صادرات بالا برود، دولتهای خارجی ابزارهای دفاع تجاری خود را تیزتر میکنند. پکن شاید خواهان انضباط باشد، اما در بازاری شلوغ، بقا اغلب بلندتر از سیاست سخن میگوید.
ارسال نظر